İMAR BARIŞI

Özhaseki; “’Akşam düşünülüp seçim geliyor’ diye sabah çıkarılmış bir yasa değil. Bunu herkesin bilmesi lazım. 13 milyon bağımsız birim devletle ihtilaflı.”

Yıldırım; “Bu konuda çok kapsamlı, çok köklü aşağı yukarı son 50 yılın artık kangren olmuş bir sorununu kökten çözecek bir kanun tasarısıdır.”

İmarsız yapılar Bakanlar Kurulu Kararı ile kayıt altına alınıyor. (Fotoğraflar – AA)

Başbakan Binali Yıldırım’ın yaptığı açıklamaya göre, mülkiyet sorunu nedeniyle arsa gözüken yapıların, resmi olarak doğalgaz ve su bağlatamama gibi sıkıntılarının da önüne geçilecek. Ülkemizde 2017 yılından önce yapılmış ve bu durumda olan tüm binalar şehir, kat büyüklüğü, metrekare gibi herhangi bir şarta bakılmaksızın kapsam içerisinde olacak.

Başbakan Yıldırım 50 yıllık kangren olmuş bir meseleye çözüm getireceklerini duyurduğu imar barışına ilişkin açıklamasında, “Bu konuda çok kapsamlı, çok köklü aşağı yukarı son 50 yılın artık kangren olmuş bir sorununu kökten çözecek bir kanun tasarısıdır. Bu imar barışı nasıl işleyecek? Türkiye’de şu anda 25 milyon civarında bağımsız bina var. Fakat neredeyse yarısı kadarı maalesef geçmiş yıllarda, özellikle de bunun büyük kısmı 2000 yılından önce yapılmış, imarsız yapılmış. Başkasının mülküne yapılmış, hazine arazisine yapılmış, meraya yapılmış, mülkiyet sorunu var.

Bazıları da imar almış ama imara uygun yapılmamış. İlaveler var, uygunsuzluklar var. Başka ne var? Bu yapıların tabi mülkiyet sorunu olduğu için arsa gözüküyor, tapusu yok. Tapuyu nasıl alacak? Hem arsa kendinin değil, yapı kullanım izni yok, bütün bu konulardan dolayı ne ortaya çıkıyor? Vatandaş su alamıyor, doğalgaz bağlatamıyor. Yapıyorsa da kaçak, yine suç işlemiş oluyor.” ifadelerini kullandı.

Özhaseki; “’Akşam düşünülüp seçim geliyor’ diye sabah çıkarılmış bir yasa değil. Bunu herkesin bilmesi lazım.”

Söz konusu düzenlemenin üzerinde uzun süredir çalışıldığının altını çizen Bakan Özhaseki, belediyelerin de birçok noktada vergileri arsa üzerinden aldığını dile getirerek, “Çünkü arsa gözüküyor. Üzerinde 20 daire var, arsa gözüktüğü için vergiden kayıplar oluyor. Bütün bunları önleyebilecek bir yasa üzerinde yaklaşık bir senedir çalışıyoruz. Emin olun bu yasa taslağını neredeyse 10 yerde sunum yaparak anlattım. Bakanlar Kurulu’nda anlattım, sorulara cevap verdim. Bir ara KHK ile mi çıkarsak bunu diye düşünmüştük, oradaki komisyonlarda anlattık, ilgili bakanlıklarla yani Maliye, Kalkınma, Ekonomi, Adalet gibi bakanlıklarımızın üst düzey görevlileriyle ayrı ayrı tartıştık, onları ilgilendiren konuları. Derken bir seneye yakın hazırlık yaptık. Bugünlerde tam açıklamak üzereyken seçim kararı alındı. Şunun bir kere bilinmesi lazım, bu alınması gereken doğru bir işti ve bir sene emek verdiğimiz, her kelimesi üzerinde emin olun birkaç gün tartıştığımız bir yasa. ‘Akşam düşünülüp seçim geliyor’ diye sabah çıkarılmış bir yasa değil. Bunu herkesin bilmesi lazım. Bunu bütün samimiyetimle söylüyorum. Çünkü aylar öncesinde internet sitelerine benim bu yapı kayıt belgesi düştü zaten. Hiç seçim lafı yokken birkaç kere yayınlandı ve vatandaşların müracaatı vardı, siz böyle bir kayıt belgesini mi arayacaksınız, böyle bir durum mu oluyor?’ diye bize defalarca sordular” diye konuştu.

“13 milyon bağımsız birim devletle ihtilaflı”

“TÜİK verilerine göre Türkiye’deki yapı sayısı 9 milyon 554 bin civarında. Bunlar içinde 26 milyon 358 bin bağımsız birim var. Bunların ne kadarının ruhsatlı ne kadarının ruhsata aykırı olduğunu sorduğumuz zaman ne yazık ki çok ciddi bir bilgiye ulaşamıyoruz. Ankara, İstanbul, İzmir, Adana, Muğla ve bazı güneydoğu illerinde arkadaşlarımız tek tek belediye başkanlarımızı aradılar. Bizim çıkarabildiğimiz sonuca göre Türkiye’deki bağımsız birimlerde %50-60 arası imara aykırılık söz konusu. Bu binaların çoğu 2000’lerden önce yapılan yapılar. İnsanlar şehirlere akın etmeye başlayınca, bizim bugün çözmeye çalıştığımız konu o günlerde kendini göstermeye başlamış. Onların da sorunları gittikçe büyümekte. Burada sadece mülkiyeti hazineye ait olan yerlerde yapılaşmanın olmadığını görüyoruz. Vatandaş geldiğinde hazineye ait birtakım mülkiyetler üzerinde evini yapmış. Bir diğer duruma göre mülkiyet aslında kendisinin ancak bazı hatalardan dolayı kayıplar yaşanmış” diye konuştu.

“Fabrika sahipleri, fabrikalarını bankalara teminat olarak gösteremedikleri için ekonomik değer kaybı yaşıyor.”

Fabrika sahipleri üretim yaptıkları fabrikaları bankalara teminat olarak gösteremedikleri için ekonomik bir değer kaybı yaşıyor. Bakan Özhaseki, “Kredi alamadıkları için yüksek faizlerle başka yerlerden para temin ediyorlar. Bir başka sonuç da belediyeler bu dairelerden ve iş yerlerinden gerektiği gibi vergi alamıyorlar. Tüm bu tarif ettiğimiz iç karartıcı ortamlar karşısında yürürlükte mevzuatlar var. Birçok belediye başkanı arkadaşımız, müfettişler bizden hesap soruyor bunlardan kurtulabilmek için ‘Kendi ilçemde kaçık yapıyı içeren listeleri asıyorum. Bunları yıkmak için ihaleye çıkıyorum. Tabi 100 bin konutu yıkacak kimse gelmediği için ihale düşüyor’ diyerek kendilerini savunuyorlar. Bunu müfettişler geldiğinde ‘ben bunu yıkmak istiyorum ama yıkan kimse çıkmıyor’ diyerek kendilerini kurtarma formülü üretiyorlar. Artık birbirimizi kandırır hale geldik. Böyle bir şey olmaz. Bu sorunun çözülmesi lazım. Siyaset kurumu da bu sorunları çözme yeridir. Bu konuda bir kanun teklifi hazırladık. Farklı partilerle de daha önceki konuşmalarımda bu konuda herkesin hemfikir olduğunu gördüm. Bu çıktıktan sonra neler söylenir bilmiyorum. Zaten komisyonlarda görüşülürken inşallah ciddi katkılarda bulunurlar. Hep birlikte çıkarırız diye ümit ediyorum” ifadelerini kullandı.

“Yapı kayıt belgesi bu yapıların yenilenmesi halinde sahibine bir hak sağlamıyor.”

“Hazırladığımız yapı kayıt belgesi bu yapıların yenilenmesi halinde sahibine bir hak sağlamıyor. Yapı sahibi yapıyı yıkıp yeniden yapmak istiyorsa, belediyeye müracaat edip, oradan izin alarak yapıyor. Halihazırdaki fazlalığı ya da aykırılığı legal hale getirip, sonra bunu yıkıp yenisini yapabileceği bir hak verilmiyor. Mevzuat neyse o geçerli oluyor.”

Elde Edilen Gelir Nasıl Değerlendirilecek?

“Önümüzdeki günlerde vatandaşların müracaatlarıyla elde edilecek gelir yaklaşık olarak ortaya çıkacak. Bu gelir 40-50 milyar lira arası bir seviyeden aşağıda olmayacak gibi görünüyor. En önemli tarafı da aylardır düşündüğüm bir konu, bu bedel kentsel dönüşüm için kullanılacak. Yani depreme hazırlık için… Elde ettiğimiz geliri, belediyelerimize kentsel dönüşüm yatırımlarında 3 yıl geri ödemesiz kredi olarak kullandıracağız. Bir taraftan şehirlerimizi dönüştürüyoruz bir taraftan da 500 bin birimin yıkılıp yeninden yapılması demek en az 150 milyar lira civarında piyasaya para girmesi anlamına gelir. Bu da önemli bir ekonomik gelişme olarak önümüzde duruyor”

Yapı Kayıt Belgesi alınan yapıların, Hazineye ait taşınmazlar üzerine inşa edilmiş olması halinde,

Yapı Kayıt Belgesi alınan yapıların, Hazineye ait taşınmazlar üzerine inşa edilmiş olması halinde, bu taşınmazlar bakanlığa tahsis edilecek. Söz konusu belge sahipleri ile bunların kanuni veya akdi haleflerinin talepleri üzerine taşınmazlar bakanlıkça rayiç bedel üzerinden doğrudan satılacak. Gelirler, bütçeye gelir kaydedilecek. Üçüncü kişilere ait özel mülkiyete konu taşınmazlarda bulunan yapılar ile Hazine’ye ait sosyal donatı için tahsisli araziler üzerinde bulunan yapılar, bu hükümlerden yararlanamayacak. Yapı Kayıt Belgesi, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar geçerli olacak. Bu belge, düzenlenen yapıların yenilenmesi durumunda yürürlükte olan imar mevzuatı hükümleri uygulanacak.

Yapı Kayıt Belgesi Ücretlendirmesi Nasıl Yapılacak?

Yapı kayıt sistemine, sahibinin beyanına göre kaydedilecek olan yapılardan, tespit sonucunda arsa emlak değeri ile yapı yaklaşık maliyeti toplamı üzerinden konutlarda %3, ticari kullanımlarda %5 oranında alınacak kayıt bedeli alınacak. Kat irtifak talebi halinde bedelin iki katı ödenecek.

Aftan Faydalanmak için Nasıl Başvurulacak?

Ruhsatsız ya da ruhsata aykırı yapıların kayıt altına alınması amacıyla 31 Aralık 2017’den önce yapılan konut ya da işyerleri için Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri’ne 31 Aralık 2018’e kadar başvurulacak. Kayıt belgesi evlerde tapu gibi bir hüviyet oluşturacak. Başvuruda binaya ait kaç daire olduğu, metrekaresi, yüzölçümü gibi ayrıntılar paylaşılacak. Başvuru tarihi bu yılın sonunda bitecek, hükümet gelen taleplere göre bu süreyi bir yıl daha uzatabilecek. İmar Barışı başvuruları e-devlet üzerinden yapılabilecek. Yenileme ya da yıkım istenirse belediye mevcut imarı uygulayacak.

Konut Sektöründen İmar Barışı ile İlgili İlk Yorumlar

“İmar barışı, KDV ve tapu harçlarının düşürülmesi ile Başbakan Yıldırım’ın bankalara yaptığı çağrı birleşince konut sektöründe parlak bir döneme girilecektir.” – Demir Grup Yönetim Kurulu Başkanı Hamit Demir

Demir, imar barışı, KDV ve tapu harçlarının düşürülmesi ile Başbakan Yıldırım’ın bankalara yaptığı çağrı birleşince konut sektöründe parlak bir döneme girileceğine dikkat çekti: “Sektörümüze kazandırılan imar barışı, KDV ve tapu harçlarının düşürülmesi uygulamalarının ardından, Başbakanımız Sayın Binali Yıldırım’ın bankalara yönelik ‘kredi faizlerinin düşürülmesi’ çağrısıyla, önce toparlanma ardından canlanma dönemi başlayacak. Kredi faiz oranlarının düşürülmesine yönelik ilk girişimi gösteren kamu bankalarının ardından diğer bankaların da hızlıca harekete geçeceğine inanıyoruz. Yıldırım’ın bu çağrısıyla bankalar arasında hızlı bir kampanya süreci başlayacak.” diye konuştu.

“Sektöre örnek olarak diğer şirketlerin de hükümetimizin attığı adımları destekleyen türden önemli girişimlerde bulunacağına inanıyoruz.” – Babacan Holding CEO’su İbrahim Babacan

İmar Barışı uygulamasıyla sektöre kazandırılan KDV ve tapu harcı indirimlerinin ardından bankaların kredi faizlerini indirmesi yönünde atılan dev adımları sevinçle karşıladıklarını aktaran Babacan Holding CEO’su İbrahim Babacan da “Babacan Holding olarak sadece proje üreten değil aynı zamanda yatırımcılarımızın konut sahibi olmasına yönelik de çözüm üreten bir şirketiz. Bu kapsamda oluşturduğumuz kampanyalarla da sektöre örnek oluyoruz. Hükümetimizin sektörümüze kazandırdığı uygulamalar karşısında biz de elimizi taşın altına koymak istedik. Tüm projelerimizi kapsayan kampanya aracılığıyla, %20 indirim ayrıcalığı sağlıyoruz. Bu girişimimiz sayesinde sektöre örnek olarak diğer şirketlerin de hükümetimizin attığı adımları destekleyen türden önemli girişimlerde bulunacağına inanıyoruz.” açıklamalarında bulundu.

“İmar barışı ile alınacak Yapı Kayıt Belgesi artık o yapıyı yasallaştırdığı için bankalar bu yapılara konut kredisi verebilecek. 13 milyon yapının aftan yararlanabileceğini; %40’ının da krediye uygun hale geleceğini düşünüyoruz.” –  Tapu.com CEO’su Emre Erşahin

İmar barışı kanunu ile yaklaşık 13 milyon gayrimenkulün imar affından yararlanması beklendiğini ve düzenlemeden yararlanacak olan binalara Yapı Kayıt Belgesi verileceğini ifade eden Tapu.com kurucusu ve CEO’su Emre Erşahin, bu yapıların da %40’ının krediye uygun hale geleceğini söyledi: “İmar barışı ile alınacak Yapı Kayıt Belgesi artık o yapıyı yasallaştırdığı için bankalar bu yapılara konut kredisi verebilecek.  Ancak yıkıma yakın, yapı ömrünü tamamlamak üzere olan yapılara banka kredi vermeyebilir. Böylece risk teşkil eden yapıların ayrıştırılmasını da son derece önemli bir gelişme olarak görüyoruz. Yapı Kayıt Belgesi almış gayrimenkuller yıkılıp yeniden yapıldığında imar hakkı kazanmıyor. Yapıların yüzde 40’ının krediye uygun hale geleceğini tahmin ediyoruz. Yani mevcut imar hakkından daha fazla inşa edilmiş gayrimenkuller, 2B arazilerinde bulunan kaçak gayrimenkuller, hazine arazilerinde bulunan kaçak yapıların beton dayanım sınıfı C-15’in üzeri olarak tanımlanan depreme dayanıklı binalar imar affından yararlanabilecek. Yaklaşık 13 milyon gayrimenkulün imar affından yararlanabileceği düşünülüyor.” dedi.